หน้าแรก • การรักษาตาขี้เกียจ

โดย แพทย์หญิง อรทัย สุวรรณพิมลกุล จักษุแพทย์

ตาขี้เกียจ
ฉบับที่แล้วได้กล่าวถึงว่าตาขี้เกียจเป็นอย่างไรและมีสาเหตุจากอะไรบ้าง ก็จะขอสรุปอย่างสั้น ๆ คือ เป็นภาวะที่ความสามารถในการมองเห็นลดลงโดยตรวจไม่พบโรคทางตาใด ๆ แม้ใส่แว่นตาแก้ไขแล้วก็ไม่ดีขึ้น แต่หากเราทราบสาเหตุของการเกิดตั้งแต่ระยะแรก และได้รับการแก้ไขในช่วงเวลาที่เหมาะสมจะช่วยให้หลีกเลี่ยงภาวะนี้ได้

วิธีสังเกตสภาพสายตาเด็ก
ผู้ที่อยู่ใกล้ชิดเด็กควรจะสังเกตหรือตรวจสภาพสายตาเด็กตั้งแต่อายุ 3 เดือนขึ้นไป ดังนี้

  • โดยทั่วไปเด็กอายุ 3 เดือนควรจะจ้องภาพและเคลื่อนไหวตามวัตถุได้
  • เด็กอายุน้อยกว่า 3 ขวบครึ่ง สามารถตรวจโดยการใช้ไฟฉายส่องหน้าเด็กในระยะ 1 ฟุต โดยปกติแสงไฟจะตกกระทบกระจกตาเป็นแสงสะท้อนทั้งสองตาบริเวณตรงกลาง ถ้าข้างใดข้างหนึ่งตกไม่ตรงกลาง แสดงว่าเด็กมีภาวะตาเขควรพาไปพบแพทย์ แต่ถ้าตกตรงกลางแล้วลองปิดตาทีละข้างให้เด็กมองตามไฟ ถ้ายังคงตกตรงกลางตลอดถือว่าปกติ แต่ถ้าปิดตาแล้วเด็กพยายามมองลอดออกมาหรือไม่ยอมให้ตรวจ ให้สงสัยว่าตาข้างที่ปิดเด็กอาจจะมองไม่ชัด ควรจะได้รับการตรวจจากแพทย์เช่นกัน
  • ภาพแสดงตาเขข้างในตาซ้าย สังเกตว่าแสงไฟที่สะท้อนในตาซ้ายไม่อยู่ตรงกลางของรูม่านตา

  • สำหรับเด็กอายุตั้งแต่ 3 ขวบครึ่งขึ้นไป มักจะยอมอ่านแผ่นวัดสายตาแล้ว ซึ่งอาจจะเป็นรูปภาพ ตัวอักษรหรือตัวเลขโดยทั่วไปจะมีในโรงเรียนหรือโรงพยาบาล
  • พัฒนาการด้านการมองเห็นจะเพิ่มขึ้นตามอายุโดยการที่สมองจะเริ่มแปรสภาพการมองเห็นได้นั้น ภาพที่ได้จะต้องเป็นภาพที่คมชัดตกที่จุดรับภาพบนจอประสาทตา ก่อนที่จะส่งต่อไปยังเซลล์สมองที่ทำหน้าที่ในส่วนของการมองเห็น พัฒนาการในส่วนนี้จะมีการพัฒนามากในช่วง 3 ปีแรก ถ้าปล่อยให้มีภาพที่ไม่คมชัดตกลงบนจอตาโดยไม่ได้แก้ไข เมื่อสิ้นสุดระยะของการพัฒนาเซลล์สมองไปแล้ว การแก้ไขให้เห็นได้ชัดเจนขึ้นย่อมเป็นไปได้ยาก ซึ่งในสัตว์ทดลองพบว่า สัตว์ที่ถูกปิดตาไว้โดยไม่มีการกระตุ้นให้สมองรับรู้การมองเห็นในช่วงแรกมีการลดลงของจำนวนและขนาดของเซลล์ในสมองส่วนที่ใช้แปลผลการมองเห็นภาพอย่างถาวร

การวินิจฉัย
การวินิจฉัยภาวะตาขี้เกียจนี้จำเป็นต้องตรวจละเอียดโดยจักษุแพทย์ ผู้ปกครองควรเห็นความสำคัญและใส่ใจในการรักษาเพื่อผลการมองเห็นของเด็กที่ดี

การรักษา

  • แก้ไขที่สาเหตุโดยทำให้ภาพตกที่จุดรับภาพของตาข้างที่มีสายตาขี้เกียจเป็นภาพที่คมชัด เช่น ใส่แว่นตาที่ช่วยแก้ไขอาการสายตาผิดปกติ ( สายตาสั้น ยาวหรือเอียง ) หรือการผ่าตัดรักษาต้อกระจกแต่กำเนิด
  • กระตุ้นตาข้างที่มีสายตาขี้เกียจให้ทำงานดีขึ้นด้วยการปิดตาข้างที่ดี ( patching ) โดยเริ่มปิดตั้งแต่อายุ 6 เดือน ถึง 9 ปี ซึ่งจักษุแพทย์จะเป็นผู้แนะนำระยะเวลาในการปิดตาของผู้ป่วยแต่ละราย ผู้ปกครองจำเป็นต้องให้กำลังใจสนับสนุน คอยส่งเสริมให้เด็กใส่แว่นตาหรือปิดตาเพื่อกระตุ้นประสาท การมองเห็นในตาขี้เกียจให้พัฒนามากขึ้น ความร่วมมือของเด็กขึ้นอยู่กับแรงผลักดันในครอบครัวเป็นสำคัญ การรักษาสายตาขี้เกียจถึงจะได้ผล
  • หากเด็กมีภาวะตาเขร่วมกับตาขี้เกียจ การแก้ไขลักษณะนี้จักษุแพทย์จะปิดตาอาจปิดข้างเดียวหรือปิดตาเด็กทีละข้างสลับกันขึ้นกับดุลยพินิจของแพทย์ เพราะลูกตาคนเรายิ่งใช้มองอะไรมากเท่าไร ประสาทการรับภาพจะทำงานดีเป็นปกติ
  • ผู้ปกครองอาจต้องลองปิดตาตุ๊กตาให้ลูกดูเป็นตัวอย่างก่อน เมื่ออยู่ในโรงเรียนต้องพยายามให้กำลังใจเด็กและต้องระวังการถูกเพื่อนล้อเลียน การรักษาโดยการปิดตาอาจใช้เวลาเป็นเดือนหรืออาจเป็นปี
  • ปัญหาที่อาจเกิดจากการปิดตาอาจพบผื่นแพ้ที่ผิวหนังจากการปิดตา แก้ไขได้โดยปิดตาเวลากลางวัน เปลี่ยนขนาดและรูปร่างของผ้าปิดตา หากเด็กไม่ต้องการปิดตาเวลาอยู่ที่โรงเรียนให้เลี่ยงปิดเวลาอื่นแทน

โดยสรุป โรคนี้ถ้าวินิจฉัยถูกและให้การรักษาได้ทันท่วงทีก็มีโอกาสที่เด็กจะมองเห็นได้เป็นปรกติ ซึ่งมักต้องอาศัยความร่วมมือจากคุณพ่อคุณแม่ แต่ถ้ารักษาช้าหรือพ่อแม่ให้ความร่วมมือน้อย เช่น ปิดตาบ้างไม่ปิดบ้างก็อาจได้ผลน้อยหรือไม่ได้ผลเลย อย่างไรก็ตามบางกรณีที่โรคที่เป็นมีความรุนแรงมาก แม้ให้การรักษาที่สาเหตุก็อาจได้ผลน้อย เช่น ต้อกระจกแต่กำเนิด โรคติดเชื้อในครรภ์ อาจได้ผลไม่เต็มร้อยแม้จะรักษาเร็วก็ตาม

อ่านเพิ่มเติม
ใครคือเด็กกลุ่มเสี่ยง
การเจริญเติบโตของลูกตาในเด็ก
ท่อน้ำตาอุดตันในเด็ก
การตรวจตาในเด็ก
ตาแดงในเด็กแรกเกิด

PDF Download

Language

ไทยEnglishDeutsch中文日本語РусскийSvenskaFrançaisEspañolDutchالعربية

ศูนย์แว่นตาไอซอพติก แจ้งกำหนดปิดทำการประจำปี

เทศกาลปีใหม่ ปิดทำการ วันอาทิตย์ที่ 31 ธันวาคม 2017 ถึง วันจันทร์ที่ 8 มกราคม 2018 เปิดทำการตามปกติ วันอังคารที่ 9 มกราคม 2018 เวลา 11:00 น.

ฝึกอบรมพนักงานประจำปี 2018
ปิดทำการ วันอังคารที่ 13 ถึง วันพฤหัสบดีที่ 15 มีนาคม 2018
และจะเปิดทำการตามปกติ วันศุกร์ที่ 16 มีนาคม 2018
เวลา 11:00 น. ถึง 19:00 น.

สายด่วน โทร : 081-538-4200

» รายละเอียดแผนที่และการเดินทาง

ศูนย์แว่นตาไอซอพติก
89 อาคารเอไอเอ แคปปิตอล เซ็นเตอร์ ชั้น 2 ห้อง 208
ถ. รัชดาภิเษก แขวงดินแดง เขตดินแดง กรุงเทพฯ 10400

เปิดวันอังคาร - วันเสาร์ เวลา 11:00 - 19:00 น.
หยุดทุกวันอาทิตย์ และวันจันทร์

สอบถามข้อมูลและนัดวัดสายตา
โทร : 086-565-5711 , 086-970-0794 , 063-994-1998
( เพื่อให้ได้รับคุณภาพการบริการในระดับสูงสุด กรุณานัดล่วงหน้า 3 วัน )

LINE ID : @isoptik
Website : www.isoptik.com
Facebook : www.facebook.com/isoptik
Email : isoptik@gmail.com

สายด่วน อาจารย์โบบิ โทร : 081-538-4200 ทุกวัน เวลา 11:00 น. - 19:00 น.
LINE ID : masterbobi
Facebook : www.facebook.com/masterbobi
Email : masterbobie@gmail.com


รับฟรี Blu - ray หรือ DVD ISOPTIK EYECARE วีดีโอรายการสุขภาพสายตาเพื่อคุณภาพการมองเห็นระดับไฮเอนด์ ของศูนย์แว่นตาไอซอพติก SMS ชื่อ - ที่อยู่ มาที่ 086-565-5711 , 086-970-0794 , 063-994-1998